Κάταγμα καταπόνησης

ΚΑΤΑΓΜΑ ΚΑΤΑΠΟΝΗΣΗΣ

Το κάταγμα καταπόνησης είναι μια μικρή «ρωγμή» στο οστό που εμφανίζεται όταν η περιοχή δέχεται επαναλαμβανόμενο φορτίο χωρίς να προλαβαίνει να αναρρώσει. Συνήθως δεν ξεκινά με ένα μεγάλο χτύπημα αλλά με σταδιακή ενόχληση, για παράδειγμα μετά από αύξηση στο περπάτημα, στο τρέξιμο, στην προπόνηση ή σε πολλές ώρες ορθοστασίας.
Αυτό που έχει σημασία στην αποκατάσταση είναι να αναγνωριστεί έγκαιρα το πρόβλημα, να μειωθεί προσωρινά η επιβάρυνση στην περιοχή και να οργανωθεί ένα πρόγραμμα που κρατά το σώμα σε κίνηση με ασφαλείς εναλλακτικές, ενώ παράλληλα χτίζει αντοχή και σωστή μηχανική ώστε να επιστρέψετε σταδιακά στη δραστηριότητα χωρίς να ξαναεμφανιστεί ο πόνος.

Πότε ο πόνος επιμένει

Το κάταγμα καταπόνησης συχνά ξεκινά με πόνο σε συγκεκριμένο σημείο που εμφανίζεται στην δραστηριότητα και στην αρχή υποχωρεί με ξεκούραση. Με τον χρόνο μπορεί να αρχίσει να πονάει πιο γρήγορα, να κρατά περισσότερο μετά την άσκηση και να «ενοχλεί» ακόμα και στο απλό περπάτημα. Πολλοί περιγράφουν ότι ο πόνος είναι πιο έντονος όταν πατάνε στο ίδιο σημείο, όταν κάνουν άλμα, όταν ανεβαίνουν σκαλιά ή όταν τρέχουν.
Ένα χαρακτηριστικό είναι ότι δεν νιώθετε γενικό πόνο παντού αλλά ένα αρκετά συγκεκριμένο σημείο που σας κάνει να αλλάζετε τρόπο βαδίσματος ή να μειώνετε ασυνείδητα τον ρυθμό. Αν συνεχιστεί η ίδια επιβάρυνση είναι πιθανό το σώμα να αντιδράσει με περισσότερο πόνο και μεγαλύτερη ευαισθησία. Για αυτό η σωστή πορεία συνήθως περιλαμβάνει μια φάση με λιγότερο πάτημα ή λιγότερη δραστηριότητα, σταδιακή επιστροφή στο περπάτημα ή στο τρέξιμο και παράλληλη δουλειά σε δύναμη, έλεγχο και τεχνική κίνησης ώστε να μην «πέφτει» όλη η πίεση στο ίδιο σημείο.

Πώς κρατάμε τη φυσική κατάσταση

Όταν υπάρχει κάταγμα καταπόνησης δεν σημαίνει ότι πρέπει να μείνετε ακίνητοι για εβδομάδες. Συνήθως το πιο χρήσιμο είναι να βρούμε τρόπους να παραμείνετε σε κίνηση χωρίς να ερεθίζεται το σημείο. Αυτό μπορεί να γίνει με αλλαγή στο είδος άσκησης, για παράδειγμα με δραστηριότητες χαμηλής πρόσκρουσης όπως ποδήλατο ή ασκήσεις στο νερό, ανάλογα με την περιοχή και με το τι σας έχει επιτραπεί.
Στη φυσικοθεραπεία δουλεύουμε επίσης τον τρόπο που στέκεστε, περπατάτε και απορροφάτε την πίεση, ώστε το σώμα να μοιράζει καλύτερα το φορτίο. Παράλληλα χτίζουμε δύναμη σε ισχίο, γάμπα και πέλμα, βελτιώνουμε ισορροπία και έλεγχο και οργανώνουμε σταδιακή επιστροφή σε περπάτημα ή τρέξιμο με ξεκάθαρα βήματα. Έτσι δεν γυρίζετε απότομα στη δραστηριότητα και μειώνεται ο κίνδυνος να επιστρέψει ο πόνος.

Πώς ξεχωρίζει ένα κάταγμα καταπόνησης από έναν απλό μυϊκό πόνο;
Συχνά είναι πιο «τοπικός» πόνος σε ένα συγκεκριμένο σημείο και εμφανίζεται σταθερά με την δραστηριότητα. Ο μυϊκός πόνος είναι συνήθως πιο διάχυτος και αλλάζει περισσότερο μέσα στη μέρα, ενώ το κάταγμα καταπόνησης έχει πιο καθαρό σημείο ευαισθησίας.
Γιατί ο πόνος εμφανίζεται στην άσκηση και μετά φεύγει;
Στην αρχή το οστό ερεθίζεται όταν αυξάνεται η πίεση με το πάτημα ή την πρόσκρουση, ενώ με την ξεκούραση η ενόχληση μειώνεται. Αν συνεχιστεί η ίδια ένταση ο πόνος συνήθως αρχίζει να κρατά περισσότερο.
Πρέπει να σταματήσω τελείως την άσκηση;
Συνήθως χρειάζεται να σταματήσετε τις κινήσεις που ερεθίζουν το σημείο, όχι κάθε μορφή άσκησης. Με σωστή καθοδήγηση βρίσκονται εναλλακτικές χαμηλής πρόσκρουσης ώστε να μείνετε δραστήριοι και να μην χάσετε όλη την φυσική σας κατάσταση.
Πώς γίνεται η επιστροφή στο τρέξιμο;
Γίνεται σταδιακά με μικρές δόσεις και με ξεκάθαρα βήματα. Ξεκινάτε από περπάτημα, μετά μπαίνουν μικρά διαστήματα ήπιου τρεξίματος και αυξάνετε μόνο όταν το σώμα δεν αντιδρά με πόνο την επόμενη μέρα.
Αν δεν πονάω πια μπορώ να επιστρέψω κατευθείαν;
Καλύτερα όχι, γιατί το ότι ο πόνος έφυγε δεν σημαίνει ότι το σώμα είναι έτοιμο για απότομη αύξηση έντασης. Η σταδιακή επιστροφή βοηθά να δοκιμάζεται το οστό με ασφάλεια και να μειώνεται ο κίνδυνος υποτροπής.
Τι μπορώ να κάνω όταν είμαι πολλές ώρες όρθιος;
Βοηθά να κάνετε μικρά διαλείμματα, να αλλάζετε συχνά θέση και να αποφεύγετε μεγάλες συνεχόμενες αποστάσεις όταν το σημείο ενοχλεί. Επίσης η σωστή επιλογή παπουτσιού και η τεχνική βάδισης παίζουν μεγάλο ρόλο στο πώς μοιράζεται η πίεση.
Γιατί νιώθω ότι αλλάζω τον τρόπο που περπατάω;
Το σώμα προσπαθεί να προστατεύσει το σημείο και έτσι αλλάζει ασυνείδητα τον βηματισμό. Αυτό όμως μπορεί να κουράσει άλλα σημεία, γι’ αυτό βοηθά η επανεκπαίδευση βάδισης όταν είναι ασφαλές.
Υπάρχουν λάθη που καθυστερούν την ανάρρωση;
Συχνά καθυστερεί όταν κάποιος «τεστάρει» συνέχεια το σημείο, γυρίζει απότομα στην ίδια ένταση ή αγνοεί τα πρώτα σημάδια. Επίσης μπορεί να επιβαρύνει όταν δεν υπάρχει σωστή τεχνική στο περπάτημα ή στο τρέξιμο και όλη η πίεση πέφτει πάλι στο ίδιο σημείο.