Κάταγμα κερκίδας – ωλένης

ΚΑΤΑΓΜΑ ΚΕΡΚΙΔΑΣ - ΩΛΕΝΗΣ

Το κάταγμα κερκίδας – ωλένης αφορά τα δύο οστά του αντιβραχίου, την κερκίδα και την ωλένη, που συνεργάζονται για να κινείται σωστά ο καρπός και ο αγκώνας αλλά και για να μπορείτε να γυρίζετε την παλάμη προς τα πάνω και προς τα κάτω. Συνήθως συμβαίνει μετά από πτώση πάνω στο χέρι, δυνατό χτύπημα ή αθλητικό τραυματισμό.
Μετά τον τραυματισμό το ζητούμενο δεν είναι μόνο να «δέσει» το οστό αλλά να επιστρέψουν σταδιακά η κίνηση, η δύναμη και ο έλεγχος ώστε να μπορείτε να κάνετε ξανά καθημερινές κινήσεις όπως να πιάσετε ποτήρι, να ανοίξετε πόρτα, να γράψετε στον υπολογιστή και να χρησιμοποιείτε το χέρι χωρίς φόβο. Η αποκατάσταση προσαρμόζεται πάντα στις οδηγίες του γιατρού και στο αν υπάρχει γύψος ή νάρθηκας ή άλλη σταθεροποίηση.

Πόνος πρήξιμο και αδύναμη λαβή

Μετά από κάταγμα κερκίδας – ωλένης είναι συχνό να υπάρχει πόνος στο αντιβράχιο, πρήξιμο και δυσκολία να χρησιμοποιήσετε το χέρι στις απλές κινήσεις. Πολλοί παρατηρούν ότι το χέρι «βαραίνει» γρήγορα, ότι δεν μπορούν να σφίξουν καλά τα δάχτυλα και ότι η κίνηση στον καρπό ή στον αγκώνα περιορίζεται επειδή κάθε προσπάθεια ενοχλεί. Επίσης η κίνηση που συχνά δυσκολεύει είναι το γύρισμα της παλάμης προς τα πάνω και προς τα κάτω, κάτι που φαίνεται σε πρακτικές κινήσεις όπως το να κρατήσετε μαχαιροπίρουνο ή να γυρίσετε κλειδί.
Αν υπάρχει γύψος ή νάρθηκας είναι φυσιολογικό να νιώθετε δυσκαμψία όταν βγαίνει η ακινητοποίηση και να υπάρχει αίσθημα «πιασίματος» σε καρπό δάχτυλα και ώμο επειδή το χέρι έμεινε ακίνητο. Στην αποκατάσταση δίνεται έμφαση στο να επανέλθει σταδιακά η κίνηση χωρίς να αυξάνεται ο πόνος την επόμενη μέρα, να βελτιωθεί η λαβή και να εκπαιδευτεί ξανά το χέρι σε καθημερινές λειτουργίες όπως το ντύσιμο, το γράψιμο και η χρήση κινητού. Αν εμφανιστεί μούδιασμα, έντονο κάψιμο ή αλλαγή χρώματος στα δάχτυλα χρειάζεται άμεση επικοινωνία με τον γιατρό.

Από την ακινητοποίηση στην κίνηση

Στην αρχή στόχος είναι να κρατηθούν τα δάχτυλα ενεργά και το χέρι όσο γίνεται πιο άνετο. Δουλεύουμε ήπιες κινήσεις για δάχτυλα και καρπό μέσα στα όρια που επιτρέπονται, εκπαίδευση στο πώς να χρησιμοποιείτε σωστά το χέρι στην καθημερινότητα και τρόπους να μειώνεται το πρήξιμο με απλές συνήθειες μέσα στη μέρα. Παράλληλα φροντίζουμε να μην «κλειδώσει» ο ώμος και ο αγκώνας με ασφαλείς κινήσεις ώστε να μη μεταφέρεται το πρόβλημα πιο πάνω.
Στη συνέχεια η αποκατάσταση περνά σε πιο λειτουργικό επίπεδο. Εντάσσουμε ασκήσεις για δύναμη και αντοχή στον καρπό και στο αντιβράχιο, δουλεύουμε τη λαβή και τον έλεγχο στις λεπτές κινήσεις και εκπαιδεύουμε ξανά την κίνηση που χρειάζεται για καθημερινές εργασίες όπως να σηκώνετε ένα μπουκάλι, να ανοίγετε καπάκι ή να κρατάτε σακούλες μικρού βάρους. Η πρόοδος γίνεται βήμα βήμα με στόχο να χρησιμοποιείτε το χέρι πιο φυσιολογικά χωρίς να «σας τραβά» ή να κουράζει υπερβολικά.

Τι είναι η κερκίδα και τι η ωλένη;
Είναι τα δύο οστά του αντιβραχίου. Συνεργάζονται για να κινείται ο καρπός και ο αγκώνας σωστά και για να μπορείτε να γυρίζετε την παλάμη. Όταν τραυματιστούν επηρεάζονται πολλές μικρές κινήσεις της καθημερινότητας.
Γιατί δυσκολεύει τόσο το γύρισμα της παλάμης;
Επειδή αυτή η κίνηση γίνεται από το αντιβράχιο και χρειάζεται καλή συνεργασία κερκίδας και ωλένης. Μετά από τραυματισμό ή ακινητοποίηση το σώμα προστατεύεται και «σφίγγει» οπότε η κίνηση περιορίζεται και θέλει σταδιακή επανεκπαίδευση.
Είναι φυσιολογικό να πρήζονται τα δάχτυλα;
Ναι μπορεί να συμβεί ειδικά τις πρώτες ημέρες ή όταν το χέρι μένει κάτω για ώρα. Συνήθως βοηθούν μικρές κινήσεις των δαχτύλων, συχνά διαλείμματα και ξεκούραση με το χέρι σε πιο ψηλή θέση όταν είναι δυνατό.
Τι να κάνω για να μη «πιάσει» ο ώμος;
Ο ώμος μπορεί να σφίξει επειδή το χέρι προστατεύεται και μένει κοντά στο σώμα. Με καθοδήγηση δουλεύονται ασφαλείς κινήσεις ώμου ώστε να κρατήσετε άνεση και να αποφύγετε πόνους πιο ψηλά.
Πότε μπορώ να σηκώνω βάρος με το χέρι;
Αυτό εξαρτάται από τις οδηγίες που έχετε. Συνήθως ξεκινάτε με πολύ ελαφριές χρήσεις στην καθημερινότητα και προχωράτε σταδιακά όταν επιτραπεί, πάντα με στόχο να μην αυξάνεται ο πόνος ή το πρήξιμο την επόμενη μέρα.
Πώς βοηθά η φυσικοθεραπεία στη λαβή;
Δουλεύουμε σταδιακά τη δύναμη στα δάχτυλα και στον καρπό, την αντοχή στο κράτημα και τον έλεγχο σε λεπτές κινήσεις. Έτσι γίνεται πιο εύκολο να κρατάτε αντικείμενα χωρίς να «φεύγουν» και χωρίς να κουράζεται γρήγορα το χέρι.
Τι σημαίνει ότι προχωράω καλά;
Συνήθως σημαίνει ότι κερδίζετε κίνηση λίγο λίγο, η λαβή γίνεται πιο σταθερή και μπορείτε να κάνετε περισσότερες καθημερινές κινήσεις με λιγότερη κούραση. Επίσης καλό σημάδι είναι όταν το χέρι «ηρεμεί» πιο γρήγορα μετά από χρήση.
Πότε μπορώ να επιστρέψω σε πληκτρολόγιο ή εργασία γραφείου;
Συχνά μπορείτε να επιστρέψετε σχετικά νωρίς με μικρά διαλείμματα και σωστή θέση χεριού. Στη φυσικοθεραπεία προσαρμόζουμε τη χρήση ώστε να μην ερεθίζεται το χέρι και να αυξάνεται η αντοχή σταδιακά.