ΑΥΧΕΝΑΛΓΙΑ

Η αυχεναλγία είναι πόνος ή δυσφορία στην περιοχή του αυχένα που μπορεί να συνδυάζεται με δυσκαμψία, βάρος στους ώμους ή πονοκέφαλο και είναι από τα πιο συχνά μυοσκελετικά προβλήματα σε ενήλικες μεγάλου εύρους ηλικιών. Μπορεί να σχετίζεται με μύες, αρθρώσεις, δίσκους ή νεύρα της αυχενικής μοίρας, συχνά επηρεάζεται από στάση σώματος, άγχος και τρόπο ζωής και τις περισσότερες φορές βελτιώνεται με συντηρητική αντιμετώπιση χωρίς να χρειάζεται χειρουργείο.
Στο φυσικοθεραπευτήριο ο στόχος είναι να καταλάβετε τι σημαίνει ο πόνος στη μέση του αυχένα στην πράξη, να βρεθεί ισορροπία ανάμεσα στην προστασία και στη κίνηση, να ενισχυθούν οι μύες που στηρίζουν αυχένα και ώμους και να οργανωθεί η καθημερινότητα έτσι ώστε να μπορείτε να εργάζεστε, να κινείστε και να ξεκουράζεστε με μεγαλύτερη σιγουριά.

Τι είναι η αυχεναλγία

Η αυχεναλγία μπορεί να εκδηλωθεί σαν τοπικός πόνος στον αυχένα ή σαν ενόχληση που απλώνεται προς τον αυχένα και τους ώμους μερικές φορές με πονοκέφαλο, βάρος στο πάνω μέρος της πλάτης ή αίσθημα κόπωσης στους μύες γύρω από τον αυχένα ενώ συχνά δυναμώνει μετά από παρατεταμένο καθισιό σε οθόνη, εργασία με σκυμμένο κεφάλι ή έντονη ψυχολογική πίεση, αφού οι μύες σφίγγουν για ώρα και η περιοχή γίνεται πιο ευαίσθητη· σε κάποιους ανθρώπους ο πόνος είναι ένας σταθερός βύθιος πόνος, σε άλλους πιο οξύς όταν γυρίζουν απότομα το κεφάλι ή προσπαθούν να κοιτάξουν πίσω στο αυτοκίνητο και δεν είναι σπάνιο να υπάρχει αίσθημα πρωινής δυσκαμψίας που βελτιώνεται λίγο με την κίνηση μέσα στη μέρα, ενώ για να προστατέψει τον αυχένα το σώμα αλλάζει τον τρόπο που κάθεστε και στέκεστε, η κεφαλή έρχεται πιο μπροστά, οι ώμοι σηκώνονται ελαφρά και η θωρακική μοίρα κυρτώνει κάτι που στην αρχή μπορεί να ανακουφίζει αλλά με τον χρόνο φορτώνει περισσότερο άλλες περιοχές και κάνει τον αυχένα να αντέχει όλο και λιγότερη κίνηση· ωστόσο τα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν ότι η πλειονότητα των επεισοδίων αυχεναλγίας βελτιώνεται με συνδυασμό ενημέρωσης, άσκησης και κατάλληλης φυσικοθεραπευτικής παρέμβασης και μόνο λίγες περιπτώσεις με έντονα νευρολογικά σημάδια χρειάζονται πιο επεμβατικές λύσεις, οπότε στην αποκατάσταση δίνουμε έμφαση σε ήπιες κινήσεις αυχένα σε ανεκτό εύρος, σε ασκήσεις ενδυνάμωσης για μύες που στηρίζουν ωμοπλάτες και κορμό, σε πρακτικές εργονομικές αλλαγές στη δουλειά και στο σπίτι και σε σταδιακή αύξηση της κίνησης που σας ενδιαφέρει έτσι ώστε ο αυχένας να γίνει ξανά πιο ανθεκτικός στην καθημερινή επιβάρυνση χωρίς κάθε μικρή έξαρση να σας σταματά.

Πόσο βοηθούν τα συχνά διαλείμματα κίνησης

Στην καθημερινή ζωή η αυχεναλγία συχνά συνδέεται με πολλές ώρες σε μια θέση, είτε πρόκειται για γραφείο είτε για δουλειές στο σπίτι. Ένα από τα πιο χρήσιμα βήματα είναι να μοιράζετε τη μέρα σας σε μικρά «κομμάτια» αντί για μεγάλα συνεχόμενα διαστήματα καθισιού ή στατικής εργασίας, για παράδειγμα να σηκώνεστε ανά τακτά χρονικά διαστήματα, να αλλάζετε θέση στην καρέκλα, να κάνετε λίγες κινήσεις για αυχένα, ώμους και θώρακα πριν επιστρέψετε στη δουλειά. Ρυθμίσεις όπως οθόνη στο ύψος των ματιών, πληκτρολόγιο και ποντίκι κοντά στο σώμα και καρέκλα που επιτρέπει στους ώμους να μένουν χαλαροί μειώνουν σημαντικά την επιβάρυνση στους μύες του αυχένα μέσα στη μέρα.

Παράλληλα είναι βοηθητικό να κρατάτε ένα απλό πρόγραμμα ασκήσεων με ήπιες κινήσεις αυχένα, ενεργοποίηση ωμοπλατών και λίγη ενδυνάμωση κορμού που μπορείτε να κάνετε αρκετές φορές την εβδομάδα αντί για σπάνιες πολύ έντονες προσπάθειες. Στόχος δεν είναι να έχετε μηδενικό πόνο αλλά να νιώθετε ότι ο αυχένας αντέχει περισσότερο περπάτημα, δουλειά γραφείου, δουλειές στο σπίτι ή χόμπι με μικρότερη ενόχληση και να γνωρίζετε τι να αλλάξετε όταν βλέπετε ότι μια δραστηριότητα σας ζορίζει περισσότερο.

Τι μπορεί να προκαλεί τον πόνο στον αυχένα μου;
Ο πόνος στον αυχένα μπορεί να σχετίζεται με μύες που έχουν σφίξει, αρθρώσεις της αυχενικής μοίρας, δίσκους, συνδέσμους ή ερεθισμό νεύρων και συχνά επηρεάζεται από στάση σώματος, πολλή ώρα σε οθόνη, έλλειψη κίνησης ή αυξημένο στρες χωρίς πάντα να υπάρχει μία μόνο «αιτία».
Πότε ο πόνος στον αυχένα θεωρείται ανησυχητικός;
Θα χρειαστείτε άμεση ιατρική εκτίμηση αν ο πόνος εμφανιστεί μετά από σοβαρό τραυματισμό, αν συνοδεύεται από έντονη αδυναμία στα χέρια ή στα πόδια, διαταραχές στο περπάτημα, απώλεια ελέγχου ούρων ή κοπράνων, πυρετό ή ανεξήγητη απώλεια βάρους γιατί αυτά μπορεί να δείχνουν πιο σοβαρή υποκείμενη πάθηση.
Κάνει καλό η ξεκούραση ή πρέπει να κινούμαι;
Μια σύντομη περίοδος πιο ήρεμης δραστηριότητας μπορεί να βοηθήσει ιδιαίτερα σε πολύ έντονο πόνο όμως η παρατεταμένη ακινησία κάνει συνήθως τον αυχένα πιο δύσκαμπτο και ευαίσθητο, επομένως προτείνουμε ήπια κίνηση σε ανεκτά όρια με μικρά συχνά διαλείμματα μέσα στη μέρα.
Μπορεί η άσκηση να χειροτερέψει την αυχεναλγία;
Αν η άσκηση είναι πολύ έντονη για τη φάση που βρίσκεστε ή περιλαμβάνει κινήσεις που αυξάνουν πολύ τον πόνο μπορεί να προκαλέσει προσωρινή έξαρση, αλλά όταν επιλέγεται το κατάλληλο επίπεδο δυσκολίας και προχωράτε βήμα βήμα η άσκηση θεωρείται από τις πιο αποτελεσματικές παρεμβάσεις για μακροπρόθεσμη βελτίωση.
Φταίει μόνο η στάση μου για τον πόνο στον αυχένα;
Η στάση επηρεάζει το πώς φορτίζονται μύες και αρθρώσεις αλλά ο πόνος συνήθως προκύπτει από συνδυασμό παραγόντων όπως διάρκεια καθισιού, ένταση δουλειάς, άγχος, ποιότητα ύπνου και γενική φυσική κατάσταση, οπότε επικεντρωνόμαστε σε ρεαλιστικές αλλαγές και όχι στην «τέλεια» στάση.
Βοηθά να αλλάξω μαξιλάρι όταν έχω αυχεναλγία;
Ένα μαξιλάρι που κρατά την κεφαλή σε πιο ουδέτερη θέση χωρίς να είναι υπερβολικά ψηλό ή πολύ χαμηλό μπορεί να μειώσει την ενόχληση σε αρκετούς ανθρώπους, όμως συνήθως χρειάζεται και συνολικό πρόγραμμα κίνησης και ενδυνάμωσης για πιο σταθερό αποτέλεσμα στην πορεία.
Είναι φυσιολογικό να έχω πονοκέφαλο μαζί με πόνο στον αυχένα;
Πονοκέφαλοι που σχετίζονται με τάση στους μύες του αυχένα και της άνω πλάτης είναι συχνοί σε άτομα με αυχεναλγία, ιδιαίτερα μετά από απαιτητικές μέρες, και συχνά βελτιώνονται με καλύτερη οργάνωση της δουλειάς, τακτικά διαλείμματα και ασκήσεις για αυχένα, ώμους και θώρακα.
Μπορεί ο πόνος στον αυχένα να γίνει χρόνιος;
Ναι σε ένα μικρό ποσοστό ανθρώπων ο πόνος διαρκεί πάνω από τρεις μήνες και τότε υπάρχει μεγαλύτερος κίνδυνος περιορισμού στη λειτουργικότητα, όμως με σωστή ενημέρωση, σταδιακή άσκηση, υποστήριξη από φυσικοθεραπευτή και καλή συνεργασία με τον γιατρό μπορείτε συνήθως να βελτιώσετε την αντοχή σας και την ποιότητα ζωής.